Op de herdenkingsdag van het einde van de eerste wereldoorlog, sprak Emanuel Macron bijna 70 van zijn ambtgenoten in de Franse hoofdstad toe. Hij was van mening dat nationalistische intenties haaks staan op het patriottisme.

“Nationalisme is verraad op patriottisme. Door te zeggen “onze belangen komen eerst, wat maakt het uit wat er met de anderen gebeurd” negeren we zaken dat een land het belangrijkst is, dat aan een land leven geeft, wat het groots maakt en essentieel is: de morele waarden” aldus Macron op de herdenking van het einde van ‘de grote oorlog’.

Wel zeventig hoogwaardigheidsbekleders kwamen hun land vertegenwoordigen in Parijs, waar de oorlog, precies honderd jaar geleden, officieel nietig werd verklaard. Het was opmerkelijk dat het Verenigd Koninkrijk niet vertegenwoordigd werd door eerste minister May of iemand van de Britse Koninklijke familie. Daarentegen woonden leiders van een aantal Moslimlanden gretig deze ceremonie bij.

Het resultaat van de Eerste Wereldoorlog is alom bekend. Zo is Duitsland de grote verliezer verklaard en kreeg zware sancties te verwerken.

Maar ook voor Moslims zag het er niet goed uit. Zoals het bekend is voor iedereen was ook de Ottomaanse Kalifaat aan de verliezende kant. Het was de Britten gelukt om tussen de Arabieren het nationalisme te verspreiden om zo ervoor te zorgen dat de Arabieren tegen het Kalifaat zou revolteren. De toen al zwakke Ottomaanse Kalifaat zou zo opgedeeld worden volgens de Skyes-Picotakkoord die opgesteld was door de Fransen en de Britten. En tenslotte, op 3 maart 1924, zou het Kalifaat nietig verklaard worden door de inheemse agenten.

Patriottisme vs. Nationalisme

Macron verkondigde, 70 wereldleiders toesprekend, waaronder een cynisch grijnzende Trump, dat men afstand moet nemen van het nationalisme. Patriottisme zou de weg voorwaarts zijn.

Nationalisme is een verbond tussen mensen die hetzelfde nationaliteit delen. De mensen die met dit verbond verbonden zijn, zijn van mening dat hun eigen nationaliteit superieur is en dat anderen zich moeten onderwerpen aan hen. Zo is er in de nationalistische gedachtengoed steeds de wil om anderen te domineren puur omdat ze ‘de anderen’ zijn. Hierdoor is het (inderdaad) ongepast om de samenleving op basis van nationalisme op te bouwen.

De eigenlijke definitie van patriottisme is een tijdelijk verbond tussen mensen (en ook dieren) die in dezelfde gebied wonen, dat enkel zich vertoont als het gebied bedreigd wordt, zoals in geval van een bezetting. Het is een inhumaan en tijdelijk verbond dat niet geschikt is om de relatie tussen individuen van een samenleving te ordenen.

Als we de beide verbonden vergelijken, zien we dat beide verbonden zorgen voor conflicten. Namelijk is er een voorliefde voor dominantie die ingebakken in het nationalisme waardoor verschillende naties in een constante staat van conflict zijn met elkaar.

Daartegenover kan het zijn dat het patriottisme geen verlangen naar dominantie aanwakkert, maar deze verbond is er alleen bij de mensen aanwezig als hun land in gevaar is. Met andere woorden dient er een constante bedreiging te zijn om te kunnen spreken over patriottistische gevoelens.

Als slot kunnen we vaststellen dat Macron gelijk heeft als hij zegt dat nationalisme geen correcte verbonden is voor de samenleving. Maar dit geldt ook voor patriottisme.

Hoe ze het ook draaien of keren, is ook het patriottisme geen geschikt verbond voor een samenleving.

Comments

comments

DELEN