De verkiezing van Donald Trump tot president leidde tot verwarring en angst zowel binnen als buiten Amerika. Trump heeft zowel in zijn verkiezingscampagne, als in zijn eerste dagen als president, namelijk verschillende uitspraken en beloftes gedaan die, als ze daadwerkelijk in beleid omgezet zouden worden, verregaande consequenties zouden hebben voor de wereld. Bijvoorbeeld noemde Trump de Navo “achterhaald”.1 Hij zei ook dat het Amerikaanse beleid betreffende China veranderd moest worden en leek een meer confronterende China-politiek voor te staan, wat ondermeer tot uitdrukking kwam in het telefoongesprek dat hij voerde met de premier van Taiwan, zeer tegen de wens van China dat Taiwan als een opstandige provincie ziet en van andere landen eist dat zij eveneens deze visie adopteren.2 Verder wekte Trump de indruk vóór een herziening van de Amerikaanse sancties tegen Rusland te zijn, ingesteld na de Russische invasie van de Krim, wat vooral Europa zorgen baarde.3 En hij beloofde Jeruzalem te zullen erkennen als de hoofdstad van de zionistische bezettingsstaat “Israël”, en de Amerikaanse ambassade naar daar te zullen verhuizen, wat in de moslimwereld tot onrust leidde.4

In de democratische politiek is het echter niet ongewoon dat een politicus beloftes doet maar niet nakomt. Nu dat Trump zijn eerste weken als president achter zich heeft kan geanalyseerd worden in hoeverre de zorgen betreffende hem gerechtvaardigd waren. Heeft Trump Amerika daadwerkelijk een andere koers laten varen?

Trump’s immigratiebeleid

President Trump heeft tijdens zijn eerste twee weken in het ambt twintig presidentiële decreten uitgevaardigd, waaronder een beslissing om de belangrijkste beslissingen van president Obama betreffende ziektekostenverzekering (Obamacare) terug te draaien, een beslissing om de regulering van de financiële industrie in Amerika (zoals geformuleerd in de Dodd-Franks Act) te verminderen, en een beslissing waardoor toestemming wordt gegeven voor de aanleg van verschillende pijpleiding voor het transport van olie door Amerika.(Keystone XL en de Dakota Access Pipeline).5

Van al deze beslissingen was er slechts één met een relatie tot het buitenlandbeleid van Amerika. Deze beslissing was ook de meest in het oog springen, namelijk de beslissing van Trump om inwoners van 7 landen – Iran, Irak, Syrië, Libië, Jemen en Somalië – te verbieden naar Amerika te reizen ongeacht of ze een geldig visum hebben of niet. Velen zien in dit besluit een kenteling naar een fundamenteel anders buitenlandbeleid, omdat, zo zegt men, Amerika altijd een “toevluchtsoord voor vluchtelingen” is geweest en is gebouwd door immigranten. Het besluit van Trump zou daarom een nieuw buitenlandbeleid aangeven, een beleid waarin Amerika zich meer isoleert van de rest van de wereld.6

Volgens George Friedman van Stratfor moet deze beslissing echter niet gezien worden als een onderdeel van het buitenlandbeleid van Amerika. Immigratie, zegt hij, is namelijk onderdeel van binnenlandbeleid en niet van buitenlandbeleid, want Amerikaanse presidenten in het verleden hebben immigratie enkel gebruik om politieke steun te vergaren – lees: stemmen te winnen – en niet om internationale doelstellingen te realiseren. De immigratiebeslissing moet volgens Friedman daarom niet gezien worden als een indicatie van het buitenlandbeleid dat president Trump van plan is te voeren.7

Navo

Het standpunt van president Trump betreffende Navo is wel een indicatie van het buitenlandbeleid dat hij van plan is te voeren. Hier, echter, is de president al teruggekomen op zijn eerdere standpunten. Trump’s minister van defensie James Mattis zei eerder al dat de Navo “van essentieel belang is voor Amerika”. Tijdens een gesprek met de secretaris-generaal van de Navo Jens Stoltenberg vervolgens bevestigde Trump dat deze visie het fundament onder zijn beleid betreffende de Navo zal zijn en beloofde hij persoonlijk aanwezig te zullen zijn bij de eerstvolgende Navo vergadering.8 In tegenstelling tot eerder gedane uitspraken lijkt de Navo dus ook onder president Trump een essentieel onderdeel van het Amerikaanse buitenlandbeleid te blijven, precies zoals de Navo dit altijd is geweest sinds de organisatie in 1949 mede door Amerika werd opgericht.

China

Alhoewel president Trump betreffende China initieel zei “Ik weet niet waarom wij gebonden zouden moeten zijn aan een ‘Één China’ beleid”, heeft hij in een telefoongesprek met de Chinese president Xi Jinping verklaard het “Één China” beleid van China te zullen respecteren precies zoals zijn presidentiële voorgangers gedaan hebben.9 Wederom volgens George Friedman van Stratfor gedraagt Trump zich betreffende China daarmee precies zoals zijn voorganger president Obama deed, die eveneens harde woorden sprak maar dezen nooit opvolgde met concrete handelingen.10

Rusland

Alhoewel president Trump de sancties tegen Rusland kan beëindigen11, heeft hij dit nog gedaan. Sterker nog, president Trump heeft Yulia Timoshenko, een vooraanstaande politicus in de Oekraïne, belooft dat Amerika de sancties tegen Rusland niet zal opheffen totdat Rusland zich terugtrekt uit de Oekraïne en de Krim terug geeft aan de Oekraïense regering.12

De zionistische bezettingsstaat “Israël”

In de zionistische bezettingsstaat verwachtten velen dat president Trump onvoorwaardelijk achter hen zou staan, en als zodanig een einde zou maken aan de “twee-staten” visie die al dertig jaar lang een fundament onder het Amerikaanse beleid betreffende het Midden-Oosten is. President Netanyahu noemde Trump “een ware vriend van Israël” en zijn minister van onderwijs Naftali Bennett zei in reactie op de verkiezing van Trump tot president “Het tijdperk van een Palestijnse staat is over!”.13

Ook in dit bereik, echter, heeft president Trump zijn positie gewijzigd en zich gecommitteerd aan het beleid van zijn voorgangers. Toen de zionistische bezettingsstaat kort na de benoeming van Trump aankondigde nieuwe nederzettingen te gaan op land dat in privaat Palestijns bezit is, omdat het verwachtte dat president Trump hen zou steunen, verklaarde de president tot veler verrassing “Ik wil dat Israël redelijk is. … Ik wil vrede zien resulteren. Dit moet gebeuren. Ik wil zien dat beide partijen redelijk zijn. Ik denk dat we een goede kans hebben om dit te realiseren. … (De nieuwe nederzettingen) helpen het vredesproces niet. … En nee, ik ben niet iemand die gelooft dat voortgaan met deze (nieuwe) nederzettingen goed voor de vrede is.”14

En betreffende zijn belofte om de Amerikaanse ambassade in de zionistische bezettingsstaat te verhuizen naar Jeruzalem heeft president Trump gezegd “Ik denk na over de ambassade, ik bestudeer de ambassade kwestie, en we zullen zien wat er gaat gebeuren”. In deze kwestie is president Trump dus ook van mening veranderd, van “we gaan zeker de ambassade verhuizen!” naar “we zullen de zaak eerste eens goed onderzoeken en de voors en tegens tegen elkaar afwegen”, en beweegt hij dus in de richting van het beleid van voorgangers.15

Syrië

Syrië is op dit moment één van de belangrijkste onderwerpen in de internationale politiek. President Trump heeft verklaard dat in zijn visie Al Assad niet zozeer goed is, maar dat de alternatieven voor Al Assad meest waarschijnlijk slechter zijn voor de Amerikaanse belangen in Syrië.16 Dit is in essentie dezelfde positie als de positie van de Obama administratie betreffende de Syrische Revolutie. Aan het begin van de revolutie legde president Obama’s eerste minister van buitenlandse zaken Hillary Clinton bijvoorbeeld uit waarom Amerika de verzetsgroepen in Syrië niet echt steunde door duidelijk te maken dat de Obama administratie zorgen had over de mogelijke consequenties van het steunen van het verzet tegen Amerika: “We weten niet wie precies we zouden bewapenen. Steunen we dan Al Qaida in Syrië?”.17

De focus van president Trump is daarom niet gericht op een oplossing voor de Syrische kwestie, maar het bestrijden van de Islamitische Staat Groep (ISG), waarbij president Trump wil samenwerken met Rusland.18 Ook dit is in feite een continuering van het beleid van president Obama. In 2014 gaf president Obama al bevel aan het Amerikaanse leger om luchtaanvallen uit te voeren tegen de ISG in Syrië.19 En onder president Obama is Amerika ook een samenwerking met Rusland aangegaan om de Syrische kwestie op te lossen. Eind 2015 gingen de Amerikaanse minister van buitenlandse zaken John Kerry en zijn Russische evenknie Sergey Lavrov akkoord met een gemeenschappelijk plan voor Syrië dat in essentie hetzelfde was als het Amerikaanse “Plan van Geneve” voor Syrië van 2012.20 Amerika ging echter akkoord met de Russische eis dat Al Assad onderdeel zou zijn van de onderhandelingen om de Syrische kwestie op te lossen.21 De werkelijkheid van de positie van president Trump betreffende Syrië is derhalve dat deze een kopie is van de positie van president Obama.

(Het is belangrijk op te merken dat toen president Obama zijn aanvallen op de ISG lanceerde, zijn echte doelwit de oprechte verzetsgroepen in Syrië bleken te zijn die weigerden samen te werken met Amerika.22 Sterker nog, de meeste aanvallen die zogenaamd op de ISG gericht werden in werkelijkheid uitgevoerd tegen de groepen die tegen de ISG waren, zoals de Khorasan-groep die probeerde om de aanhangers van de ISG te laten inzien dat hun leiderschap niet oprecht was en dat zij dus door deze leiders gemanipuleerd werden.23 Meest waarschijnlijk, derhalve, is al de retoriek van president Trump over de ISG dus ook slechts een truc om het ware Amerikaanse plan, om Syrië onder Amerikaanse controle te houden en de oprechte moslims in Syrië te doden, te verhullen).

Handelspolitiek

Het enige bereik van het buitenlandbeleid van Amerika waar president Trump duidelijk gebroken heeft met het beleid van zijn voorgangers is de handelspolitiek. Dit bleek bijvoorbeeld uit de beslissing van president Trump om Amerika terug te trekken uit het Trans-Pacific Partnership (TPP) handelsakkoord.24 Het TPP was een overeenkomst tussen in totaal 12 landen, maar waar de recente voorgangers van Trump de voorkeur gaven aan een internationaal handelsbeleid dat gebaseerd was op het tot stand brengen van multilaterale handelsakkoorden, lijkt president Trump de voorkeur te geven aan handelsverdragen met individuele landen, oftewel bilaterale handelsakkoorden. Dit is echter meer een aanpassing dan een breuk met het verleden. Het betekent namelijk niet dat onder president Trump Amerika zich terug wil trekken uit internationale handel, maar enkel dat president Trump denkt dat hij door middel van bilaterale handelsakkoorden meer profijt voor Amerika kan realiseren dan door middel van multilaterale handelsakkoorden.25

Conclusie

Onder president Trump lijken de belangrijkste elementen van het Amerikaanse buitenlandbeleid dus gecontinueerd te worden. Er is een duidelijk verschil tussen president Trump en president Obama voor wat betreft stijl, oftewel de manier waarop beiden communiceren met de buitenwereld. Maar de doelstellingen zijn dezelfde en ook de strategie om deze doelstellingen te realiseren zijn grotendeels dezelfde.

En dit zou voor moslims de grootste zorg moeten zijn.

  1. “Trump rattles NATO with ‹obsolete› blast”, CNN, 17 januari 2017, http://edition.cnn.com/2017/01/16/politics/donald-trump-times-bild-interview-takeaways/
  2. “Donald Trump hints US could end ‹One China› policy”, BBC, 12 december 2016, http://www.bbc.com/news/world-us-canada-38282825
  3. “Trump›s offer to Russia: an end to sanctions for nuclear arms cut – London Times”, Reuters, 16 januari 2017, http://www.reuters.com/article/us-usa-trump-russia-arms-deal-idUSKBN14Z0YE
  4. “Trump Renews Vow for Jerusalem Embassy, a Gift of Uncertain Value”, The New York Times, 19 januari 2017, https://www.nytimes.com/2017/01/19/world/middleeast/donald-trump-jerusalem-embassy-israel-palestinians.html?_r=0
  5. “What Trump has done so far and what it all means”, CNN, 10 februari 2017, http://edition.cnn.com/2017/01/26/politics/executive-orders-presidents-actions-presidential-memoranda/index.html
  6. “Trump›s isolationism is bad for business”, CNN, 30 januari 2017, http://money.cnn.com/2017/01/30/news/economy/donald-trump-economic-risk-isolationism/
  7. “Trump›s Conventional Foreign Policy”, George Friedman, 9 februari 2017, http://www.realclearworld.com/articles/2017/02/09/trumps_conventional_foreign_policy_112210.html
  8. “Trump commits to NATO summit appearance”, CNN, 6 februari 2017, http://edition.cnn.com/2017/02/06/politics/donald-trump-nato-commitment/
  9. “Trump agrees to honour ‹One China› policy despite threats”, BBC, 10 february 2017, http://www.bbc.com/news/world-asia-china-38927891
  10. Ibidem noot 7
  11. “Trump can wipe out Russia sanctions with stroke of the pen”, Politico, 13 december 2016, http://www.politico.com/story/2016/12/donald-trump-russia-sanctions-232584
  12. “Trump Promises To Maintain Russian Sanctions”, MSN, 5 februari 2017, http://www.msn.com/en-us/health/wellness/trump-promises-to-maintain-russian-sanctions/vp-AAmC0b9
  13. “Israeli minister: Donald Trump›s win means the Palestinians will never have their own state”, The Telegraph, 9 november 2016, http://www.telegraph.co.uk/news/2016/11/09/israeli-minister-donald-trumps-win-means-the-palestinians-will-n/
  14. “President Trump backtracks on Israeli settlements, Jerusalem embassy”, Salon, 10 februari 2017, http://www.salon.com/2017/02/10/president-trump-backtracks-on-israeli-settlements-jerusalem-embassy/
  15. Ibidem noot 14
  16. “Transcript: Donald Trump Expounds on His Foreign Policy Views”, The New York Times, 26 maart 2016, https://www.nytimes.com/2016/03/27/us/politics/donald-trump-transcript.html
  17. “Clinton: Arming Syrian rebels could help al Qaeda”, CBS News, 27 februari 2012, http://www.cbsnews.com/news/clinton-arming-syrian-rebels-could-help-al-qaeda/
  18. “Trump’s Plan to Fight ISIS With Putin Isn’t Just Futile. It’s Dangerous.”, Politico, 5 februari 2017, http://www.politico.com/magazine/story/2017/02/trumps-plan-to-fight-isis-with-putin-isnt-just-futile-its-dangerous-214743
  19. “Barack Obama authorises air strikes against Isis militants in Syria”, The Guardian, 11 september 2014, https://www.theguardian.com/world/2014/sep/10/obama-speech-authorise-air-strikes-against-isis-syria
  20. “Action Group for Syria Fina Communiqué”, United Nations, 30 juni 2012, http://www.un.org/News/dh/infocus/Syria/FinalCommuniqueActionGroupforSyria.pdf
  21. “The International Syria Support Group (ISSG)”, The Syria Institute, http://syriainstitute.org/wp-content/uploads/2016/06/ISSG-Cheat-Sheet-Secure.pdf
  22. “Khorasan group back in US crosshairs as air strikes hit non-Isis targets in Syria”, The Guardian, 6 november 2014, https://www.theguardian.com/us-news/2014/nov/06/us-syria-kohrasan-group-us-military-isis-air-strikes
  23. “The Greatest Divorce in the Jihadi World”, Foreign Policy, 18 augustus 2016, http://foreignpolicy.com/2016/08/18/the-greatest-divorce-in-the-jihadi-world/
  24. “Trump Abandons Trans-Pacific Partnership, Obama’s Signature Trade Deal”, The New York Times, 23 januari 2017, https://www.nytimes.com/2017/01/23/us/politics/tpp-trump-trade-nafta.html
  25. “Trump’s trade policy is more predictable and less isolationist than critics think”, The Conversation, 1 februari 2017, http://theconversation.com/trumps-trade-policy-is-more-predictable-and-less-isolationist-than-critics-think-72243

Comments

comments

DELEN